Journal of Childhood Health and Education

fa مقایسه اثربخشی مداخله مبتنی بر رابطه والد-کودک و رفتاردرمانی دیالکتیکی بر مهارت‌های ارتباطی و کاهش نشانه‌های اختلال نقص توجه در کودکان بیش‌فعال Comparison of the Effectiveness of Intervention based on Parent-child Relationship and Dialectical Behavior Therapy on Communication Skills and Reduction of the Symptoms of Attention Deficit Disorder in Hyperactive Children تخصصي Special پژوهشي Research زمینه و هدف: پژوهش حاضر با هدف مدل‌یابی معادلات ساختاری تنظیم هیجان بر اساس والدگری ادراک‌شده با نقش میانجی حافظه در کودکان دارای اختلال نقص توجه/بیش‌فعالی انجام شد. روش پژوهش:  این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی و بر اساس مدل‌یابی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی کودکان هفت تا ده ساله مبتلا به اختلال نقص توجه/بیش‌فعالی مراجعه‌کننده به کلینیک روان‌پزشکی کودکان در منطقه دو تهران در سال‌های ۱۴۰۲ تا ۱۴۰۳ بود. بر اساس جدول کرجسی و مورگان، تعداد ۲۲۰ نفر با روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار‌های این پژوهش شامل تنظیم هیجان گراس و جان (2003)، والدگری ادراک‌شده پاسکوالی (2012) و حافظه فعال کودکان پیکرینگ و گدرکول (2001) بود. داده‌های جمع‌آوری‌شده در این پژوهش، با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه 23 و Smart PLS نسخه 20/3 و با روش‌های آمار توصیفی (میانگین و انحراف معیار) و آمار استنباطی (آزمون همبستگی پیرسون، مدل‌سازی معادلات ساختاری و الگوریتم حداقل مربعات جزئی) تجزیه و تحلیل شد. سطح معناداری در آزمون‌ها 05/0 در نظر گرفته شد. یافته‌ها: نتایج حاکی از برازش مدل کلی پژوهش با داده‌های تجربی بود. یافته‌ها نشان داد که والدگری ادراک‌شده بر حافظه و تنظیم هیجان تأثیر مثبت و معنادار داشت. همچنین تأثیر والدگری ادراک‌شده با توجه به نقش میانجی حافظه بر تنظیم هیجان مثبت و معنادار بود. نتیجه‌گیری: از یافته‌های پژوهش می‌توان نتیجه گرفت که والدگری ادراک‌شده و حافظه، نقش کلیدی در پیش‌بینی تنظیم هیجان کودکان دارای اختلال نقص توجه/بیش‌فعالی دارند و بر همین اساس، توجه بیشتر مراکز مشاوره به این متغیر‌ها در جهت بهبود عملکرد کودکان دارای اختلال نقص توجه/بیش‌فعالی ضروری به نظر می‌رسد. <div style="text-align: justify;">Background and Aim: Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder (ADHD) is a common disorder among children in recent decades, resulting in decreased communication skills, isolation, and academic problems. This study aimed to compare the effectiveness of parent-child relationship-based intervention and dialectical behavior therapy on communication skills and reducing symptoms of ADHD in hyperactive children. Research Methods: This work followed a quasi-experimental design. The statistical population was all hyperactive children in Tabriz and Tehran cities in Iran. Sixty children aged 5-12 were selected and assigned to two intervention groups and a control group by simple random sampling. The data collection tools were the Matson Interpersonal Communication Skills Questionnaire and the Jordan Attention Deficit Disorder Index. The data were analyzed using one-way analysis of covariance, independent t-test, and analysis of variance using SPSS (v26). Results: There was a significant difference between the intervention based on the parent-child relationship and dialectical behavior therapy, and the control group, in the post-test regarding communication skills and the reduction of symptoms of attention deficit disorder. Moreover, the intervention based on the parent-child relationship had a greater effect on communication skills and reduction of attention deficit in children with hyperactivity disorder than dialectical behavior therapy. Discussions: Parents were taught to recognize their children’s needs, leading to the prevention of problems caused by hyperactivity, including attention deficit. The parents' positive attitude towards their children and effective response to behaviors created a suitable model for the individual's focus and attention, which could ultimately help them control the symptoms of attention deficit. </div> تنظیم هیجان, والدگری ادراک‌شده, حافظه, اختلال نقص توجه/بیش‌فعالی Attention deficit disorder, Communication skills, Dialectical behavior therapy, Hyperactive children, Parent-child relationship 221 238 http://jeche.ir/browse.php?a_code=A-10-326-1&slc_lang=fa&sid=1 Masumeh Allameh معصومه علامه m.alame@gmail.com 10031947532846004426 10031947532846004426 No Department of Psychology and Education of Exceptional Children, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran گروه روان‌شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکز، تهران، ایران Nasrin Salimi نسرین سلیمی n.salimi@gmail.com 10031947532846004427 0009-0007-8178-3439 No Department of Psychology and Education of Exceptional Children, Faculty of Psychology and Educational Sciences of Tehran University, Tehran, Iran گروه روان‌شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران Shahla Malekbostan شهلا مالک بستان آباد m.malek@gmail.com 10031947532846004428 0009-0004-7492-9186 No Department of Educational Psychology, Tabriz Branch, Islamic Azad University, Tabriz, Iran گروه روان‌شناسی تربیتی، واحد تبریز دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران Narges Miranisargazi نرگس میرانی سرگزی nargesmiranisargazi@gmail.com 10031947532846004429 10031947532846004429 Yes Department of Educational Sciences, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Shiraz University, Shiraz, Iran گروه علوم تربیتی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران Shaghayegh Ghadiri شقایق قدیری sh.ghadiri@gmail.com 10031947532846004430 0009-0001-2054-4481 No Department of Educational Psychology, Faculty of Psychology and Educational Sciences, Payam Noor University, Isfahan, Iran گروه روان‌شناسی تربیتی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور اصفهان، اصفهان، ایران