fa مقایسه اثربخشی مداخله عصب روان‌شناختی کودک‌محور و تمرینات ادراکی‌حرکتی اسپارک برکارکردهای اجرایی و نقص توجه در کودکان پیش‌دبستانی مبتلابه تأخیر در رشد مغز تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><b><span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:#002060"><span style="letter-spacing:-.15pt">زمینه و هدف:</span></span></span></span></b> <span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">تأخیر در رشد مغز، از موقعیت‌های شایعی است که کودکان با آن مواجه می</span></span></span></span><span lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">&lrm;شوند و عملکردشان را در چندین حوزه اصلی زندگی تحت تأثیر قرار &lrm;می‌دهد. آثار روانی و تحصیلی این پدیده ممکن است لطمه‌های فراوانی به کودک، خانواده و جامعه وارد &lrm;کند. لذا، انجام دادن برنامه‌های مداخله&lrm;ای مناسب برای رفع این مشکل، ضروری است. این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی <a name="_Hlk177469521">مداخله عصب روان‌شناختی کودک‌محور </a>و تمرینات ادراکی‌حرکتی اسپارک بر کارکردهای اجرایی و نقص توجه در کودکان پیش&lrm;دبستانی مبتلابه تأخیر در رشد مغز انجام شد. </span></span></span></span><b><span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:#002060"><span style="letter-spacing:-.15pt">روش پژوهش:</span></span></span></span></b> <span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">این پژوهش، نیمه</span></span></span></span><span lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">&lrm;آزمایشی با طرح مقایسه پیش‌آزمون-پس‌آزمون و پیگیری یک‌ماهه با گروه کنترل بود. جامعه آماری این پژوهش را کودکان چهار تا پنج‌ساله مبتلابه تأخیر در رشد مغز مراجعه&lrm;کننده به کلینیک تخصصی مغز و اعصاب روان&lrm;مهر شهر تهران در سال 2023-2024 تشکیل دادند. نمونه مطالعه شامل 36 نفر بود که به روش نمونه&lrm;گیری ‌در ‌دسترس و براساس ملاک&lrm;های ورود و خروج انتخاب شدند و به&lrm;صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل قرار گرفتند. مداخله عصب روان‌شناختی کودک‌محور و تمرینات ادراکی‌حرکتی اسپارک در شانزده جلسه، برای گروه آزمایش اول و دوم اجرا شد. داده&lrm;ها با استفاده از نسخه پیش&lrm;دبستانی پرسش‌نامه درجه&lrm;بندی رفتاری کارکردهای اجرایی-فرم والدین (جیویا و همکاران، 2003) و مقیاس مشکلات رفتاری کانرز (1978) گردآوری، و با بهره&lrm;گیری از آزمون تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بونفرونی تجزیه‌وتحلیل شدند. </span></span></span></span><b><span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:#002060"><span style="letter-spacing:-.15pt">یافته‌ها:</span></span></span></span></b> <span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">یافته</span></span></span></span><span lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">&lrm;ها نشان دادند که مداخله عصب روان‌شناختی کودک‌محور و تمرینات ادراکی‌حرکتی اسپارک بر کارکردهای اجرایی و نقص توجه تأثیر معناداری دارند. بین اثربخشی مداخله عصب روان‌شناختی کودک‌محور و تمرینات ادراکی‌حرکتی اسپارک تفاوت معناداری مشاهده نشد. </span></span></span></span><b><span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:#002060"><span style="letter-spacing:-.15pt">نتیجه‌گیری: </span></span></span></span></b><span dir="RTL" lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">مداخله عصب روان‌شناختی کودک‌محور و تمرینات ادراکی‌حرکتی اسپارک می‌توانند در بهبود کارکردهای اجرایی و نقص توجه کودکان پیش</span></span></span></span><span lang="AR-SA"><span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">&lrm;دبستانی مبتلابه تأخیر در رشد مغز به‌طور یک‌سان به کار روند.</span></span></span></span></span></span> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="line-height:112%"><span style="color:#002060"><span style="letter-spacing:-.15pt"><strong>Background and Aim</strong>:</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">The psychological and educational effects of brain development delay (BDD) can cause significant harm to the child, family, and society. It is essential to implement appropriate intervention programs to address this problem.</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">This study aimed to compare the effectiveness of child-centered neuropsychological intervention and Spark perceptual-motor exercises on executive functions and attention deficit in preschool children with BDD. </span></span><span style="color:#002060"><span style="letter-spacing:-.15pt"><strong>Research Methods</strong>:</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">This study followed a semi-experimental method, using a pre-test-post-test comparison design with a one-month follow-up and a control group.</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">The statistical population of the research included all children aged 4-5 years with BDD in Mehr Clinic in Tehran, Iran, in 2023-2024.</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">The sample size was 36 people selected using an available sampling method and randomly placed in three groups. Child-centered neuropsychological intervention and SPARK perceptual-motor exercises were performed in 16 sessions, twice a week for the first and second experimental groups.</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">The research data were collected using the preschool version of the Executive Function Behavioral Rating Questionnaire-Parent Form (Gioia et al., 2003) and the Connors Behavioral Problems Scale (Connors, 1978). The analysis of variance statistical test with repeated measurements and Bonferroni&#39;s post hoc test was used.</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:#002060"><span style="letter-spacing:-.15pt"><strong>Results</strong>:</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">Child-centered neuropsychological intervention and Spark perceptual-motor exercises have a significant effect on executive functions and attention deficit.</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">No significant difference was observed between the effectiveness of child-centered neuropsychological intervention and Spark perceptual-motor exercises. </span></span><span style="color:#002060"><span style="letter-spacing:-.15pt"><strong>Discussions</strong>:</span></span></span> <span style="line-height:112%"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.15pt">Therefore, child-centered neuropsychological intervention and Spark perceptual-motor exercises can be used to improve the executive functions and attention deficit of preschool children with BDD.</span></span></span></span></span></div> تأخیر در رشد مغز, تمرینات اسپارک, عصب روان‌شناختی کودک‌محور, کارکردهای اجرایی, نقص توجه Attention deficit, Brain development delay (BDD), Child-centered neuropsychological intervention, Executive functions, Spark exercise 270 287 http://jeche.ir/browse.php?a_code=A-10-329-1&slc_lang=fa&sid=1 Solmaz Madadi سولماز مددی solmaz.madady@yahoo.com 10031947532846004412 10031947532846004412 No PhD Student in General Psychology, Department of Psychology and Educational Sciences, Central Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran دانشجوی دکتری روان‌شناسی عمومی، گروه روان‌شناسی و علوم تربیتی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران، Zohreh Musazadeh زهره موسی زاده moosazadeh@isu.ac.ir 10031947532846004413 10031947532846004413 Yes Associate professor, Department of Educational Sciences, Imam Sadiq University, Tehran, Iran دانشیار، گروه روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه امام صادق، تهران، ایران مروارید احدی 10031947532846004414 10031947532846004414 No 3. MD, Psychiatrist, Psychosis Research Center, University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences, Tehran, Iran. استادیار و روان‌پزشک، مرکز تحقیقات روان‌پریشی، دانشگاه علوم بهزیستی و توان‌بخشی، تهران، ایران