fa طراحی و ارزیابی اثربخشی بسته ارتقای رفتارهای خود مراقبتی در دانش آموزان ابتدایی تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="rtl" style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="line-height:2;"><strong>زمینه‭ ‬و‭ ‬هدف‭</strong> ‬در‭ ‬موضوعات‭ ‬مرتبط‭ ‬با‭ ‬آموزش،‭ ‬داشتن‭ ‬اطلاعات‭ ‬و‭ ‬آگاهی‭ ‬لازم‭ ‬در‭ ‬مورد‭ ‬خودمراقبتی‭ ‬دانش‌آموزان‭ ‬حائز‭ ‬اهمیت‭ ‬است‭.‬ پژوهش‭ ‬حاضر‭ ‬با‭ ‬هدف‭ ‬طراحی‭ ‬و‭ ‬ارزیابی‭ ‬اثربخشی‭ ‬بسته‭ ‬ارتقای‭ ‬رفتارهای‭ ‬خود‌مراقبتی‭ ‬در‭ ‬دانش‌آموزان‭ ‬با‭ ‬تأکید‭ ‬بر‭ ‬دوره‭ ‬ابتدایی‭ ‬آموزش‭ ‬و‭ ‬پرورش‭ ‬شهر‭ ‬سمنان‭ ‬انجام‭ ‬شد‭. ‬<br> <strong>روش‭ ‬پژوهش‭</strong> ‬رویکرد‭ ‬پژوهش‭ ‬آمیخته‭ ‬اکتشافی‭ ‬بود‭ .‬مشارکت‌کنندگان‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬کیفی‭ ‬با‭ ‬22‭ ‬نفر‭ ‬از‭ ‬اساتید‭ ‬دانشگاه‭ ‬فرهنگیان‭ ‬و‭ ‬آموزش‌وپرورش‭ ‬که‭ ‬با‭ ‬بحث‭ ‬رفتارهای‭ ‬خودمراقبتی‭ ‬آشنایی‭ ‬کامل‭ ‬داشته‌اند،‭ ‬انجام‭ ‬شد.‭ ‬جامعه‭ ‬آماری‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬کمی‭ ‬شامل‭ ‬کلیه‭ ‬دانش‌آموزان‭ ‬دوره‭ ‬اول‭ ‬و‭ ‬دوم‭ ‬ابتدایی‭ ‬دخترانه‭ ‬و‭ ‬پسرانه‭ ‬شهرستان‭ ‬سمنان 20600 ‬دانش‌آموز ‬در‭ ‬سال‭ ‬تحصیلی‭ ‬2024‭-‬2025‭ ‬و‭ ‬از‭ ‬بین‭ ‬60‭ ‬مدرسه،‭ ‬2مدرسه‭ ‬1(مدرسه‭ ‬دخترانه‭ ‬و‭ ‬1‭ ‬مدرسه‭ ‬پسرانه)‭&nbsp; ‬انتخاب‭ ‬شد.‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬کیفی،‭ ‬نمونه‌گیری‭ ‬هدفمند‭ ‬از‭ ‬نوع‭ ‬ملاک‭ ‬محور‭ ‬و‭ ‬حجم‭ ‬نمونه‭ ‬با‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬قاعده‭ ‬اشباع‭ ‬نظری‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬کمی‭ ‬به‌ازای‭ ‬16مؤلفه‭ ‬خود‌مراقبتی،‭ ‬تعداد‭ ‬56‭ ‬نمونه‭ ‬(دانش‌آموز)‭ ‬انتخاب‭ ‬شده‭ ‬است‭. ‬روش‭ ‬نمونه‌گیری‭ ‬خوشه‌ای‭ ‬یک‭ ‬مرحله‌ای‭ ‬بود.‭ ‬ابزار‭ ‬جمع‌آوری‭ ‬اطلاعات‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬کیفی‭ ‬مصاحبه‭ ‬نیمه‌هدایت‌شده‭ ‬و‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬کمی‭ ‬نیز‭ ‬پرسش‌نامه‭ ‬محقق‌ساخته‭ ‬بود‭. ‬به‌‭ ‬منظور‭ ‬بررسی‭ ‬روایی‭ ‬در‭ ‬این‭ ‬تحقیق‭ ‬از‭ ‬روایی‭ ‬محتوا‭ ‬استفاده‭ ‬شده‭ ‬است.‭ ‬به‌‌منظور‭ ‬بررسی‭ ‬پایایی‭ ‬پرسش‌نامه‭ ‬از‭ ‬ضریب‭ ‬آلفای‭ ‬کرونباخ‭ ‬استفاده‭ ‬شد‭.‬<br> <strong>یافته‌ها‭ </strong>‬نتایج‭ ‬پژوهش‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬کیفی‭ ‬نشان‭ ‬داد‭ ‬خود‌مراقبتی‭ ‬شامل‭ ‬16‭ ‬مورد‭ ‬از‭ ‬جمله‭ ‬خود‌مراقبتی‭ ‬دیجیتال،‭ ‬مالی،‭ ‬محیطی،‭ ‬فیزیکی،‭ ‬جنسی،‭ ‬عاطفی‭ ‬و‭ ‬روانشناختی،‭ ‬اجتماعی،‭ ‬معنوی،‭ ‬مصنوعی،‭ ‬متاورسی،‭ ‬اجتماعی‭ ‬مجازی،‭ ‬ژنتیکی،‭ ‬میکروبیوم،‭ ‬پایدار،‭ ‬بین‌نسلی‭ ‬و‭ ‬عصبی‭ ‬می‌باشد،‭ ‬در‭ ‬بخش‭ ‬کمی‭ ‬نیز‭ ‬مداخله‭ ‬آموزشی‭ ‬موردنظر‭ ‬باعث‭ ‬افزایش‭ ‬معنی‌داری‭ ‬در‭ ‬سطح‭ ‬انواع‭ ‬خودمراقبتی‭ ‬در‭ ‬دانش‌آموزان‭ ‬دختر‭ ‬و‭ ‬پسر‭ ‬ابتدایی‭ ‬شده‭ ‬است‭.‬<br> <strong>نتیجه‌گیری‭ </strong>‬می‌توان‭ ‬گفت‭ ‬آموزش‭ ‬رفتارهای‭ ‬خودمراقبتی‭ ‬می‌تواند‭ ‬اطلاعات‭ ‬مفیدی‭ ‬در‭ ‬جهت‭ ‬ارتقای‭ ‬سلامت‭ ‬و‭ ‬رفاه‭ ‬دانش‌آموزان‭ ‬در‭ ‬ابعاد‭ ‬مختلف‭ ‬فراهم‭ ‬نماید‭.‬</span></span></span></p> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="line-height:2;"><strong>Background and Aim</strong> In schools, it is important to have the necessary information and awareness about the students&#39; self-care levels. The present study aimed to design and evaluate the effectiveness of selfcare behavior promotion program for elementary school students.<br> <strong>Research Methods</strong> This is mixed-method study with exploratory sequential design. The participants in the qualitative phase were 22 professors from Farhangian University in Semnan, Iran, with expertise in the field of self-care behaviors, who were selected via purposive sampling and using the theoretical saturation rule. They participated in a semi-structured interview. The participants in the quantitative phase included 57 students including 33 girls and 24 boys, who were selected from the two elementary schools (one boys&rsquo; school and one girls&rsquo; school) in Semnan, Iran, via cluster sampling in 2024 -2025. They were divided into intervention and control groups, and completed a researcher-made questionnaire before and after intervention. The intervention group received the self-care behavior promotion program at 17 sessions based on Bandura&#39;s social cognitive theory (SCT) for six weeks.<br> <strong>Results </strong>The results for the qualitative phase showed that self-care in childhood had 16 components (digital, financial, environmental, physical, sexual, emotional and psychological, social, spiritual, artificial, metaversal, virtual social, genetic, microbiome, sustainable, intergenerational and neurological). In the quantitative part, it was found that the educational program led to a significant increase in the self-care skills of students in the intervention group across all components (P<0.001).<br> <strong>Conclusion </strong>The developed self-care behavior promotion program based on the SCT model is highly effective in improving the self-care ability of elementary school students in Iran.</span></span></span></div> رفتارهای خود مراقبتی, دانش آموزان, ابتدایی Self-care behaviors, Students, Elementary school 442 461 http://jeche.ir/browse.php?a_code=A-10-358-1&slc_lang=fa&sid=1 Ali Akbar Dolati علی اکبر دولتی ali.dolati@cfu.ac.ir 10031947532846004818 10031947532846004818 Yes Department of Educational Management, Farhangian University, Tehran, Iran. گروه مدیریت آموزشی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران. Hadi Dehghani هادی دهقانی hadid2122@gmail.com 10031947532846004819 0009-0002-1446-5485 No Department of Educational Sciences, Bu-Ali Sina University, Hamadan, Iran. گروه علوم تربیتی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. Ebrahim Heidari Laghab ابراهیم حیدری لقب heydarilaghab@cfu.ac.ir 10031947532846004820 0009-0009-1399-4415 No Department of Theology, Farhangian University, Tehran, Iran. گروه الهیات، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.